Hợp đồng lao động có mấy loại? Hiện nay chỉ có hai: hợp đồng lao động không xác định thời hạn và hợp đồng lao động xác định thời hạn, với thời hạn không quá 36 tháng (khoản 1 Điều 20 Bộ luật Lao động 2019). Hợp đồng thời vụ, mùa vụ dưới 12 tháng không còn là loại riêng từ 01/01/2021; hợp đồng vài tuần hay vài tháng vẫn là hợp đồng xác định thời hạn.
Trả lời hợp đồng lao động có mấy loại thì dễ; phần doanh nghiệp hay sai là lúc hợp đồng xác định thời hạn tự chuyển thành không xác định thời hạn (khoản 2 Điều 20). Bài viết đối chiếu Văn bản hợp nhất 18/VBHN-VPQH ngày 12/02/2026 của Bộ luật Lao động và Nghị định 283/2026/NĐ-CP về xử phạt, hiệu lực từ 10/09/2026.
Hợp đồng lao động có mấy loại theo Bộ luật Lao động hiện hành?#
Điều 20 dùng chữ "phải": hợp đồng lao động phải được giao kết theo một trong hai loại.
- Không xác định thời hạn: hai bên không xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng (điểm a khoản 1 Điều 20).
- Xác định thời hạn: hai bên xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực trong thời gian không quá 36 tháng kể từ khi hợp đồng có hiệu lực (điểm b khoản 1 Điều 20).
Luật không đặt thời hạn tối thiểu: hợp đồng 2 tuần hay 36 tháng đều là xác định thời hạn. Cũng không có "hợp đồng 5 năm". Ghi thời hạn 48 tháng là trái điểm b khoản 1 Điều 20. Luật không nói rõ hệ quả; theo cách đọc của chúng tôi, phần thời hạn đó có thể bị Tòa án tuyên vô hiệu từng phần (khoản 2 Điều 49, Điều 50) và việc ghi như vậy thuộc hành vi giao kết không đúng loại hợp đồng bị phạt ở cuối bài.
Tên gọi không quyết định bản chất. Thỏa thuận mang tên khác nhưng có việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì vẫn là hợp đồng lao động (đoạn hai khoản 1 Điều 13). Vì vậy, trước khi chọn loại hợp đồng, hãy xác định văn bản đang ký có phải hợp đồng lao động không.
Hợp đồng lao động xác định thời hạn và không xác định thời hạn khác nhau ở đâu?#
Hai loại có cùng nội dung chủ yếu (Điều 21) và cùng chế độ lương, nghỉ phép, an toàn lao động. Khác biệt nằm ở cách hợp đồng kết thúc và các nghĩa vụ gắn với độ dài hợp đồng.
| Tiêu chí | Không xác định thời hạn | Xác định thời hạn | Căn cứ |
|---|---|---|---|
| Thời hạn | Không ghi ngày kết thúc | Tối đa 36 tháng, không có mức tối thiểu | Khoản 1 Điều 20 |
| Chấm dứt khi hết hạn | Không có | Có, trừ thành viên ban lãnh đạo tổ chức đại diện người lao động đang trong nhiệm kỳ | Khoản 1 Điều 34, khoản 4 Điều 177 |
| Người lao động báo trước khi tự nghỉ | Ít nhất 45 ngày | Ít nhất 30 ngày (12–36 tháng); ít nhất 03 ngày làm việc (dưới 12 tháng) | Khoản 1 Điều 35 |
| Doanh nghiệp báo trước khi đơn phương chấm dứt (điểm a, c, đ, g khoản 1 Điều 36) | Ít nhất 45 ngày | Ít nhất 30 ngày (12–36 tháng); ít nhất 03 ngày làm việc (dưới 12 tháng) | Khoản 2 Điều 36 |
| Số lần ký liên tiếp | Không áp dụng | Ký thêm 01 lần, trừ bốn nhóm ngoại lệ | Điểm c khoản 2 Điều 20 |
| Thử việc | Được | Được, trừ hợp đồng dưới 01 tháng | Khoản 3 Điều 24 |
| Giao kết bằng lời nói | Không | Được nếu dưới 01 tháng, trừ ba trường hợp | Khoản 2 Điều 14 |
| Bảo hiểm xã hội bắt buộc (người Việt Nam) | Có | Có, nếu từ đủ 01 tháng | Điểm a khoản 1 Điều 2 Luật 41/2024 |
Căn cứ ốm đau điều trị dài ngày (điểm b khoản 1 Điều 36) báo trước 03 ngày làm việc cho mọi loại. Người quản lý doanh nghiệp và một số nghề đặc thù có thời hạn báo trước riêng, ít nhất 120 ngày với hợp đồng không xác định thời hạn hoặc từ 12 tháng (điểm d khoản 1 Điều 35, điểm d khoản 2 Điều 36; Điều 7 Nghị định 145/2020/NĐ-CP). Hợp đồng không xác định thời hạn vẫn chấm dứt được theo Điều 34, 36, chỉ không có căn cứ "hết hạn". Các bước ở bài thủ tục chấm dứt hợp đồng lao động.
Hợp đồng thời vụ, mùa vụ: vì sao không còn là loại thứ ba#
Bộ luật Lao động 10/2012/QH13 có loại thứ ba: hợp đồng theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định dưới 12 tháng (điểm c khoản 1 Điều 22 bộ luật cũ). Bộ luật này hết hiệu lực từ 01/01/2021 (khoản 1 Điều 220 Bộ luật Lao động 2019). Nhiều bảng trả lời câu hỏi hợp đồng lao động có mấy loại vẫn có cột "hợp đồng thời vụ", và vài bài tiếng Anh vẫn viết hợp đồng xác định thời hạn phải từ 12 tháng: đều theo luật cũ.
Chữ "mùa vụ" chỉ còn ở khoản 2 Điều 18: nhóm người lao động từ đủ 18 tuổi làm công việc mùa vụ, công việc nhất định dưới 12 tháng được ủy quyền cho một người trong nhóm ký thay. Đó là quy định về người ký. Hợp đồng vẫn là xác định thời hạn, phải bằng văn bản, kèm danh sách và chữ ký của từng người.
Mẫu hợp đồng thời vụ cũ cần ghi lại thành hợp đồng xác định thời hạn, chịu đủ quy tắc 30 ngày và giới hạn số lần ký.
Ký hợp đồng lao động mấy lần và khi nào hợp đồng tự chuyển thành không xác định thời hạn?#
Câu trả lời ngắn cho "ký hợp đồng lao động mấy lần": với cùng một người tiếp tục làm việc, tối đa hai hợp đồng xác định thời hạn liên tiếp; lần thứ ba phải là hợp đồng lao động không xác định thời hạn. Bài viết nói "ký tối đa 3 lần" là đang đếm cả hợp đồng không thời hạn ở lần thứ ba.
Khoản 2 Điều 20 xử lý trường hợp hợp đồng xác định thời hạn hết hạn mà người lao động vẫn làm:
- Trong 30 ngày kể từ ngày hết hạn, hai bên phải ký hợp đồng mới; trong lúc chưa ký, quyền và nghĩa vụ theo hợp đồng cũ (điểm a).
- Hết 30 ngày mà không ký, hợp đồng cũ trở thành hợp đồng không xác định thời hạn (điểm b).
- Nếu hợp đồng mới là xác định thời hạn thì chỉ được ký thêm 01 lần; sau đó người lao động vẫn làm thì phải ký hợp đồng không xác định thời hạn (điểm c).
Bộ luật Lao động không có cách tính riêng, nên thời hạn 30 ngày tính theo Điều 147, 148 Bộ luật Dân sự 2015: không tính ngày hết hạn, đếm từ ngày kế tiếp và kết thúc lúc 24 giờ ngày thứ 30; nếu ngày đó là ngày nghỉ cuối tuần hoặc nghỉ lễ thì kết thúc vào ngày làm việc tiếp theo.
Bốn tình huống chuyển đổi tự động, tính theo ngày#
Ví dụ giả định; ngày tháng do chúng tôi tính theo câu chữ khoản 2 Điều 20 và Điều 147, 148 Bộ luật Dân sự.
Tình huống 1: ký kịp trong 30 ngày. Hợp đồng 12 tháng từ 01/11/2026 đến hết 31/10/2027. Người lao động vẫn đi làm, ngày 20/11/2027 hai bên ký hợp đồng 24 tháng. Hợp đồng thứ hai hợp lệ và là lần "ký thêm 01 lần" duy nhất; từ 01/11 đến 19/11/2027 áp dụng hợp đồng cũ.
Tình huống 2: để hợp đồng "trôi". Cùng hợp đồng trên nhưng không ai ký lại. Thời hạn 30 ngày kết thúc cuối ngày 30/11/2027; từ 01/12/2027 hợp đồng trở thành không xác định thời hạn. Doanh nghiệp không thể đơn phương ký lại thành hợp đồng 12 tháng: sửa đổi hợp đồng cần hai bên thỏa thuận, không thỏa thuận được thì tiếp tục hợp đồng đã có (khoản 3 Điều 33).
Tình huống 3: hết hợp đồng thứ hai. Hợp đồng thứ hai ở tình huống 1 hết hạn ngày 19/11/2029, người lao động vẫn làm. Chỉ còn một lựa chọn hợp pháp: hợp đồng không xác định thời hạn. Ký xác định thời hạn lần thứ ba là giao kết không đúng loại hợp đồng (khoản 1 Điều 15 Nghị định 283). Không ký gì thì sau 30 ngày hợp đồng thứ hai cũng tự chuyển theo điểm b.
Tình huống 4: gia hạn bằng phụ lục. Hợp đồng 12 tháng sắp hết, hai bên ký phụ lục "gia hạn 06 tháng" để khỏi tính là lần ký thứ hai. Khoản 2 Điều 22 cấm điều này: phụ lục không được sửa đổi thời hạn của hợp đồng. Văn bản không nói hệ quả. Theo cách đọc của chúng tôi, phụ lục không có giá trị về thời hạn, hợp đồng gốc vẫn hết hạn đúng ngày, và 30 ngày sau không có hợp đồng mới thì hợp đồng có nguy cơ đã thành không xác định thời hạn. Muốn kéo dài, hãy ký hợp đồng mới.
Muốn dừng quan hệ khi hết hạn thì phải chủ động thông báo bằng văn bản trước ngày hết hạn và không để người lao động làm tiếp.
Những trường hợp được ký nhiều lần hợp đồng xác định thời hạn#
Điểm c khoản 2 Điều 20 loại trừ bốn nhóm khỏi giới hạn "ký thêm 01 lần":
- Người được thuê làm giám đốc trong doanh nghiệp có vốn nhà nước; nội dung hợp đồng do Chính phủ quy định (khoản 4 Điều 21).
- Người lao động cao tuổi, tức người tiếp tục làm sau tuổi nghỉ hưu theo khoản 2 Điều 169 (Điều 148), được thỏa thuận ký nhiều lần (khoản 1 Điều 149). Theo cách tính của chúng tôi từ lộ trình đó, năm 2026 là đủ 61 tuổi 06 tháng với nam, đủ 57 tuổi với nữ.
- Người lao động nước ngoài (khoản 2 Điều 151), xem mục kế tiếp.
- Thành viên ban lãnh đạo tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở đang trong nhiệm kỳ. Ngoại lệ theo chiều ngược lại: doanh nghiệp phải gia hạn hợp đồng đến hết nhiệm kỳ (khoản 4 Điều 177).
Bộ luật Lao động không có ngoại lệ nào khác theo ngành hay theo dự án ngắn hạn: ngoài bốn nhóm này, giới hạn hai hợp đồng xác định thời hạn vẫn áp dụng.
Hợp đồng lao động có mấy loại với người lao động nước ngoài?#
Với người nước ngoài, câu trả lời cho hợp đồng lao động có mấy loại vẫn là hai, nhưng người cần giấy phép lao động thì thực tế chỉ dùng hợp đồng xác định thời hạn. Thời hạn hợp đồng không được vượt quá thời hạn giấy phép, và hai bên được ký nhiều lần hợp đồng xác định thời hạn (khoản 2 Điều 151). Giấy phép tối đa 02 năm, gia hạn một lần tối đa 02 năm (Điều 155); thời hạn giấy phép hoặc giấy xác nhận không thuộc diện cấp giấy phép lại tính theo thời hạn hợp đồng dự kiến ký, không quá 02 năm (điểm a khoản 1 Điều 21 Nghị định 219/2025/NĐ-CP).
Ví dụ: giấy phép hiệu lực đến 14/03/2028 thì hợp đồng không được kết thúc sau ngày đó. Khi giấy phép được gia hạn, hai bên ký hợp đồng mới (xem gia hạn giấy phép lao động và thủ tục cấp giấy phép lao động). Giấy phép hết hiệu lực là căn cứ chấm dứt hợp đồng (khoản 12 Điều 34).
Văn bản chưa nói hợp đồng của người nước ngoài có tự chuyển thành không xác định thời hạn theo điểm b khoản 2 Điều 20 hay không. Theo cách đọc của chúng tôi, hợp đồng không thể dài hơn giấy phép nên đừng dựa vào cơ chế này; hãy ký hợp đồng mới ngay khi có giấy phép mới (xem cẩm nang giấy phép lao động là gì).
Hợp đồng lao động có mấy loại nếu tính cả thử việc, bán thời gian, hợp đồng dịch vụ?#
Vẫn hai. Khi hỏi hợp đồng lao động có mấy loại, người ta hay kể thêm các tên dưới đây, nhưng chúng là cách giao kết hoặc là hợp đồng khác hẳn.
Hợp đồng thử việc#
Thử việc được thỏa thuận trong hợp đồng lao động hoặc bằng hợp đồng thử việc riêng (khoản 1 Điều 24). Hợp đồng thử việc có nội dung chủ yếu riêng (khoản 2 Điều 24) và không nằm trong hai loại của Điều 20. Thời gian, lương thử việc ở bài hợp đồng thử việc.
Làm việc không trọn thời gian#
Bán thời gian là thỏa thuận về thời giờ làm việc khi giao kết (khoản 2 Điều 32). Hợp đồng vẫn phải thuộc một trong hai loại và chịu quy tắc 30 ngày như mọi hợp đồng khác.
Hợp đồng bằng lời nói và hợp đồng điện tử#
Đây là hình thức. Hợp đồng phải bằng văn bản, làm 02 bản; hợp đồng giao kết qua phương tiện điện tử có giá trị như văn bản (khoản 1 Điều 14). Chỉ hợp đồng dưới 01 tháng được giao kết bằng lời nói, trừ ba trường hợp vẫn phải lập văn bản: nhóm ủy quyền một người ký (khoản 2 Điều 18), người chưa đủ 15 tuổi (điểm a khoản 1 Điều 145), người giúp việc gia đình (khoản 1 Điều 162). Điều kiện ký điện tử ở bài hợp đồng lao động điện tử.
Hợp đồng dịch vụ, hợp đồng cộng tác viên#
Hợp đồng dịch vụ (Điều 513 Bộ luật Dân sự) là thỏa thuận một bên thực hiện công việc, bên kia trả tiền dịch vụ. Rủi ro xuất hiện khi "cộng tác viên" làm theo giờ của công ty, chịu quản lý của trưởng bộ phận, nhận khoản cố định hằng tháng: đoạn hai khoản 1 Điều 13 Bộ luật Lao động coi đó là hợp đồng lao động. Luật Bảo hiểm xã hội 41/2024/QH15 (điểm a khoản 1 Điều 2) và Luật Việc làm 74/2025/QH15 (điểm a khoản 1 Điều 31) dùng đúng tiêu chí "tên gọi khác" này, nên hợp đồng bị xác định lại có thể kéo theo truy đóng bảo hiểm.
Ba câu nên tự hỏi: người đó có chịu chấm công, nội quy, phân công hằng ngày không; tự quyết cách làm hay làm theo chỉ đạo; tiền trả theo kết quả hay theo tháng làm việc. Nghiêng về vế đầu thì nhiều khả năng là hợp đồng lao động.
Hợp đồng làm việc#
Hợp đồng làm việc là hợp đồng giữa đơn vị sự nghiệp công lập và viên chức, do pháp luật về viên chức điều chỉnh; chế độ lao động của viên chức do văn bản khác quy định, Bộ luật Lao động chỉ áp dụng một số quy định tùy đối tượng (khoản 3 Điều 220). Doanh nghiệp không dùng loại này.
Thời hạn hợp đồng quyết định nghĩa vụ bảo hiểm#
Với bảo hiểm bắt buộc, điều quyết định không phải hợp đồng lao động có mấy loại mà là độ dài hợp đồng và quốc tịch người lao động:
- Người lao động Việt Nam: hợp đồng không xác định thời hạn và hợp đồng xác định thời hạn từ đủ 01 tháng thuộc diện bảo hiểm xã hội bắt buộc (điểm a khoản 1 Điều 2 Luật 41/2024) và bảo hiểm thất nghiệp (điểm a khoản 1 Điều 31 Luật Việc làm 74/2025, thay Luật Việc làm 2013 từ 01/01/2026). Người làm không trọn thời gian chỉ thuộc diện khi lương tháng từ mức thấp nhất làm căn cứ đóng trở lên (điểm l khoản 1 Điều 2 Luật 41/2024).
- Người lao động nước ngoài: thuộc diện bắt buộc khi có hợp đồng xác định thời hạn từ đủ 12 tháng, trừ di chuyển nội bộ doanh nghiệp, người đã đủ tuổi nghỉ hưu khi giao kết và trường hợp điều ước quốc tế quy định khác (khoản 2 Điều 2 Luật 41/2024). Xem bảo hiểm xã hội cho người nước ngoài.
- Người không thuộc diện bắt buộc, ví dụ hợp đồng dưới 01 tháng: doanh nghiệp trả thêm cùng kỳ lương khoản tiền tương đương mức lẽ ra phải đóng (khoản 3 Điều 168 Bộ luật Lao động).
Các văn bản chúng tôi đối chiếu không có quy tắc cộng gộp các hợp đồng ngắn liên tiếp để tính ngưỡng 01 hoặc 12 tháng. Dù vậy, chia nhỏ hợp đồng để ở dưới ngưỡng ít tác dụng: khi người lao động làm liên tục, các hợp đồng ngắn ký nối tiếp vẫn chịu giới hạn hai hợp đồng xác định thời hạn (điểm c khoản 2 Điều 20).
Mức phạt khi giao kết không đúng loại hợp đồng lao động#
Khoản 1 Điều 15 Nghị định 283/2026/NĐ-CP gom bốn hành vi vào một khung: không giao kết bằng văn bản với người làm từ đủ 01 tháng; không lập văn bản với người được nhóm ủy quyền; giao kết không đúng loại hợp đồng; thiếu nội dung chủ yếu. Mức trong Nghị định là mức cho cá nhân; doanh nghiệp bị phạt gấp 02 lần (khoản 1, điểm b khoản 2 Điều 7).
| Số người lao động bị vi phạm | Cá nhân | Doanh nghiệp |
|---|---|---|
| 01–10 | 2–5 triệu đồng | 4–10 triệu đồng |
| 11–50 | 5–10 triệu đồng | 10–20 triệu đồng |
| 51–100 | 10–15 triệu đồng | 20–30 triệu đồng |
| 101–300 | 15–20 triệu đồng | 30–40 triệu đồng |
| Từ 301 | 20–25 triệu đồng | 40–50 triệu đồng |
Kèm theo là biện pháp buộc giao kết đúng loại hợp đồng (điểm c khoản 3 Điều 15).
Câu hỏi thường gặp về hợp đồng lao động có mấy loại#
Hợp đồng lao động có mấy loại theo luật hiện nay? Hai: không xác định thời hạn và xác định thời hạn tối đa 36 tháng (khoản 1 Điều 20). Không còn hợp đồng thời vụ.
Hợp đồng lao động có thời hạn có mấy loại? Luật không chia nhỏ hợp đồng lao động xác định thời hạn. Mốc dưới 12 tháng và 12–36 tháng chỉ dùng để tính thời hạn báo trước (Điều 35, 36); mốc 01 tháng dùng cho hình thức lời nói, thử việc và bảo hiểm.
Ký hợp đồng lao động mấy lần thì phải chuyển sang không thời hạn? Sau hai hợp đồng xác định thời hạn, ví dụ 36 tháng rồi 36 tháng. Người lao động làm tiếp thì phải ký hợp đồng không xác định thời hạn, trừ bốn nhóm ngoại lệ.
Hiểu đúng hợp đồng lao động có mấy loại mới là bước đầu. Khi cần rà soát mẫu hợp đồng, xếp lại hợp đồng thời vụ, cộng tác viên hoặc hợp đồng của người lao động nước ngoài theo thời hạn giấy phép, dịch vụ tư vấn luật lao động cho doanh nghiệp của LexData hỗ trợ theo phạm vi hai bên thống nhất. Bài viết mang tính thông tin chung, không thay thế tư vấn cho từng trường hợp.
